Opis stylu

Jasne lekkie (světlé výčepní)

UWAGA! Wiele opisów stylów jest obecnie w fazie redakcji. W przypadku znalezienia jakichkolwiek błędów prosimy o komentarz lub @ do autora: Przemysław Szczepańczyk
 
 
 
Parametry:
Ekstrakt początkowy: 10-11°Blg
Ekstrakt końcowy: 2-3,5°Blg
Zawartość alkoholu: 3,2-4,2% obj.
Goryczka: 20-35 IBU
Barwa: 5-12°EBC
    


Lekkie, orzeźwiające, sesyjne czeskie piwo. Pomimo niskiego ekstraktu i umiarkowanego nachmielenia jest bogate w smaku i aromacie. Ulubiony styl piwa w Czechach, który można znaleźć w ofercie prawie każdego czeskiego browaru. Opis stylu odnosi się zarówno do najpopularniejszych "dziesiątek", jak i do nieco rzadszych "jedenastek", które poza zawartością ekstraktu i alkoholu zachowują podobną charakterystykę.


Wyróżniki stylu:
Mniejsza zawartość ekstraktu i alkoholu oraz niższa goryczka niż w czeskich jasnych pełnych "dwunastkach". Bardziej słodowe, słodsze i mniej chmielowe niż niemiecki pils. Mniej wytrawne i bogatsze w aromatyczne produkty fermentacji niż monachijskie jasne.


Historia:
Josef Groll, piwowar browaru w Pilznie, produkował dwa rodzaje jasnego piwa: výčepní oraz "lezak". Były to prawdopodobnie odpowiednio piwa o 10 i 12°Blg. Od tej pory (lata 40. XIX wieku) te dwa rodzaje odpowiadają za prawie całą czeską konsumpcję piwa. Chociaż słowo výčepní znaczy "wyszynk", to nie ma to związku ze sposobem podawania tego piwa, a wyłącznie z jego ekstraktem, analogicznie do niemieckiego Schankbier.


Aromat:
Średnioniski do średniego aromat słodowy o charakterze świeżego jasnego chleba lub zboża, opcjonalnie z niskimi nutami orzechowymi lub miodowymi. Średnioniski do średniego aromat czeskiego chmielu (kwiatowy, ziołowy, korzenny). Estry owocowe, o charakterze czerwonych jabłek lub gruszek, na maksymalnie niskim poziomie. Jako, że jest to piwo przeznaczone do picia raczej na świeżo, wszelkie aromaty wynikające z utlenienia są wadą, podobnie jak aromaty wynikające z niedoleżakowania, poza diacetylem na poziomie najwyżej niskim oraz niskim siarkowodorem. Niedopuszczalne są inne aromaty siarkowe oraz aldehyd octowy. Ze względu na fakt, że czeskie piwa produkowane są nieraz w zakładach liczących sobie ponad 150 lat, w oryginalnych przedstawicielach tego stylu czasem wyczuwalne są aromaty piwniczne, ziemiste i/lub metaliczne. W przypadku piw domowych nie powinny one raczej występować. Piwa tego rodzaju często sprzedawane są w zielonych butelkach, co może być umyślną praktyką producentów, którzy w ten sposób chcą upewnić się, że piwo się szybciej naświetli, uzyskując aromat pożądany przez niektórych klientów. Na konkursach, efekty naświetlenia piwa będą jednak uznawane za wadę.


Smak:
Średnioniska do średniej, chlebowa lub zbożowa słodowość. Średnioniski do średniego smak czeskiego chmielu (kwiatowy, ziołowy, korzenny). Estry owocowe na maksymalnie niskim poziomie o charakterze czerwonych jabłek lub gruszek. Balans może wahać się od zrównoważonego do umiarkowanie słodowego. Dopuszczalny diacetyl na poziomie maksymalnie niskim. Szczególnie diacetyl, który nadaje piwu dodatkową gładkość i pozorną pełnię może uczynić piwo nawet bardziej złożonym, nie jest jednak wymagany. Finisz półwytrawny, krótki do średnio długiego.


Goryczka:
Goryczka średnioniska do średniej, chmielowa, lekko ostra. Powinna być wyważona tak, by współgrać z ekstraktem końcowym, równoważąc słodycz w finiszu. Nie powinna zalegać.


Wygląd:
Barwa żółta do złotej, klarowne. Piana drobna, obfita, biała, trwała.


Odczucie w ustach:
Pełnia średnioniska do średniej. Wysycenie średnie. Piwo może być minimalnie lepkie od cukrów resztkowych oraz oleiste od diacetylu.


Surowce i technologia:
Słód pilzneński i czeski chmiel (głównie żatecki). Dopuszczalny niewielki dodatek najjaśniejszych słodów karmelowych w celu podbicia pełni, jednak należy się starać, by cała pełnia wynikała z odpowiednio przeprowadzonego zacierania, które tradycyjnie odbywa się dekokcyjnie. Czyste lub umiarkowanie estrowe czeskie drożdże dolnej fermentacji, która poprowadzona jest w niskich temperaturach i może powodować pozostawanie w piwie diacetylu. Miękka, nisko zmineralizowana woda.


Przykłady komercyjne:
Únětický pivovar "Únětické pivo výroční 10°", Svijany "Desítka", Svijany "Máz", Šnajdr "Vykutálená 10", Dalešice "Osvald", Rychtář "Chasník", Chodovar "Pašerák", Kocour "studentská 10°", Budweiser "Budvar světlé výčepní", Pinta "Pierwsza Pomoc"


Komentarz:
Niefiltrowane wersje nazywane są czasem Kvasničák


  7-9°C      Kufel lub szklanka

Tabela natężeń:
(0 - brak, 1 - niski, 2 - średnioniski, 3 - średni, 4 - średniowysoki, 5 - wysoki)

AROMAT012345
Chmielowość
Słodowość
Estry owocowe
Diacetyl
       
SMAK012345
Chmielowość
Słodowość
Owocowe estry
Diacetyl
       
WYGLĄD012345
Obfitość piany
Trwałość piany
Poziom zmętnienia
       
GORYCZKA012345
Natężenie
       
ODCZUCIE W USTACH012345
Pełnia
Nasycenie

Przemysław Szczepańczyk

Jestem wieloletnim sędzią piwnym PSPD i BJCP, piwowarem domowym, dyplomowanym piwowarem (UR Kraków) i organizatorem licznych wydarzeń o tematyce piwnej. Interesuję się głównie sensoryką i biochemią piwa.
Przemysław Szczepańczyk

Latest posts by Przemysław Szczepańczyk (see all)

LEAVE A COMMENT